Dieta bez glutenu dla malucha

Reklama

Dieta bezglutenowa polega na wykluczeniu z jadłospisu niektórych zbóż. Pszenica, żyto oraz jęczmień zawierają bowiem białko (gluten), które jest dość często przyczyną nietolerancji pokarmowej.

Wówczas trzeba go wyłączyć z diety maluszka. Niekiedy jest to konieczne na jakiś czas, ale zdarza się również, że na całe życie.

Kiedy wprowadza się dietę?

Lekarz zaleca wyeliminowanie glutenu dzieciom, u których pojawia się nietolerancja tego składnika. Dzieje się tak w dwóch przypadkach: kiedy maluszek ma alergię na gluten albo cierpi z powodu choroby trzewnej o podłożu genetycznym (czyli celiakii).

Problem nietolerancji glutenu zazwyczaj ujawnia się, gdy w jadłospisie malca zaczynają się pojawiać posiłki zbożowe zawierające to białko, np. kaszki pszenne, kasza manna, itp. Objawami, które wskazują na problemy z przyswajaniem glutenu zazwyczaj są bóle i wzdęcia brzuszka, czasami wymioty.

Celiakii, oprócz dolegliwości trawiennych, towarzyszą też inne objawy. Dziecko dotknięte tą chorobą na ogół jest osłabione, słabo przybiera na wadze, może mieć anemię. W chorym organizmie gluten uszkadza bowiem kosmki jelitowe odpowiedzialne za przyswajanie ważnych składników pokarmowych.

Na szczęście wykluczenie glutenu z diety powoduje, że jelita maluszka regenerują się w kilka tygodni i stan zdrowia dziecka poprawia się. Jednak jeśli diagnoza wskazująca na celiakię zostanie potwierdzona, szkrab musi przez resztę życia ściśle przestrzegać diety bezglutenowej.

Na jakie niedobory malec jest narażony?

Maluchy dotknięte celiakią mogą cierpieć na niedobór żelaza i innych składników mineralnych oraz witamin. Kiedy szkrab przejdzie ma dietę bezglutenową, objawy chorobowe powinny ustąpić.

Niemniej dziecko powinno być pod kontrolą lekarza, który zdecyduje, czy podawać mu suplementy z witaminami i minerałami. Bywa to konieczne choćby dlatego, że większość bezglutenowych produktów mącznych jest uboga w witaminy z grupy B oraz składniki mineralne takie jak magnez, żelazo i cynk.

Jak komponować zdrowy jadłospis?

Dieta dziecka powinna się składać z produktów naturalnie bezglutenowych oraz takich, które są pozbawione glutenu w procesie produkcji. W tej pierwszej kategorii znajdują się nieprzetworzone składniki spożywcze, jak np. warzywa i owoce, mięso, jaja, ryby, itp.

W tej drugiej: specjalna żywność opatrzona znakiem przekreślonego kłosa (patrz: ramka poniżej) albo informacją „produkt nie zawiera glutenu” lub „gluten free”. Jeśli nie masz dostępu do bezglutenowych posiłków lub półproduktów, powinnaś przyrządzać dziecku dania sama, w domu (ze składników naturalnie bezglutenowych).

Produkty zakazane

Maluch nie może jeść pokarmów, które zawierają pszenicę, żyto oraz jęczmień. W praktyce oznacza to, że nie wolno mu podawać większości popularnych potraw mącznych i zbożowych, np. pszennych kaszek dla niemowląt i manny (również kuskusu, pęczaku itp.).

Starszy szkrab nie może też jeść zwykłego pieczywa, ciast, ciasteczek, pierogów, pizzy ani makaronów. Nie jest to jednak pełna lista zakazanych produktów. Tak naprawdę gluten może kryć się w większości gotowych produktów spożywczych, jakie znajdziesz w zwykłym sklepie.

Zanim dogłębnie nie zaznajomisz się z zasadami diety bezglutenowej, lepiej w ogóle nie podawaj dziecku gotowych wyrobów nieoznaczonych jako bezglutenowe. Składniki pszenicy czy jęczmienia mogą bowiem kryć się w napojach, jogurtach owocowych i słodyczach (szerzej na ten temat piszemy w akapicie: Ważne wskazówki).

Restrykcyjne przestrzeganie diety jest szczególnie istotne w sytuacji, gdy dziecko ma celiakię i nawet śladowe ilości glutenu mogą zaważyć na jego zdrowiu. Jeśli w tym momencie poczułaś się przytłoczona nadmiarem informacji, nie martw się. Metodą małych kroków zdobędziesz niezbędną wiedzę i doświadczenie, które później pozwolą ci bez trudu komponować bezpieczny jadłospis dla maluszka.

Produkty dozwolone

Bezpieczne dla dziecka są wszystkie dania dla niemowląt, na których widnieje informacja, iż nie zawierają glutenu.

Szkrab może jeść każde świeże warzywo i owoc oraz posiłki przyrządzone na ich bazie (o ile nie będą zawierały dodatku zakazanych zbóż). To oznacza, że zupy, obiadki, soki i desery najlepiej jest przyrządzać maluchowi w domu. Całkowicie bezpieczne są też dla dziecka rośliny strączkowe (groch, fasola), mleko oraz jajka. Także orzechy, pestki dyni lub słonecznika (najlepiej łuskane samodzielnie). Trzeba uważać na suszone owoce – niekiedy są posypywane mąką, aby się nie posklejały.

Naturalnie wolne od glutenu są: ryż, kukurydza, gryka i amarantus oraz wytwarzana z nich mąka (ale uwaga – najlepiej wybierać taką, na której widnieje informacja o bezglutenowym składzie). Niestety, zdarza się, że mąki ekologiczne z tych zbóż są zanieczyszczone pozostałościami mąki pszennej lub żytniej wytwarzanej w tym samym zakładzie.

Dziecku można podawać ryby i mięso kupowane w kawałku (przetwarzane w domu). Ważne wskazówki

Ważne wskazówki

1.Podczas zakupów trzeba bardzo uważnie czytać etykiety produktów, ponieważ składniki zbożowe mogą być ukryte tam, gdzie w ogóle się ich nie spodziewasz. Pierwszym z nich jest skrobia pszenna będąca popularnym w przemyśle spożywczym zagęstnikiem. Może ona znajdować się np. w jogurtach owocowych, napojach mlecznych, gotowych deserach.

Należy również wystrzegać się substancji słodzącej o nazwie: syrop glukozowo-fruktozowy, która może zawierać pszenicę i jęczmień. Często znajduje się ona w gotowych napojach, sokach, a nawet herbatkach owocowych, słodyczach czy gumie do żucia. Producenci są zobowiązani do tego, żeby podawać na opakowaniu informację o pochodzeniu składników, dlatego wystrzegaj się wyrobów, na których jest napisane, iż mogą zawierać pszenicę lub gluten.

2. Trzeba niestety uważać na wszystkie gotowe wędliny, parówki, pasztety, paluszki rybne, gotowe sosy (w tym ketchup), kostki rosołowe i mieszanki przypraw – one również mogą zawierać składniki zbożowe.

3. W wielu miejscach, na ogół w delikatesach i sklepach ze zdrową żywnością, można kupić bezglutenowe wędliny. Jeśli są one krojone na stoisku, masz prawo poprosić sprzedawcę o informację o składzie (ze zbiorczego opakowania), zaś on – ma obowiązek ci ją udostępnić.

4. Mając w domu dziecko na diecie bezglutenowej, warto przestawić całą rodzinę na taki właśnie sposób odżywiania.

Dieta ta jest smaczna i bezpieczna dla zdrowych osób. A taki system pomaga uniknąć pomyłek w trakcie przygotowywania posiłków.

Czytaj, dopytuj...

Wejdź na stronę: www.celiakia.pl, prowadzoną przez Polskie Stowarzyszenie Osób z Celiakią i na Diecie Bezglutenowej. Znajdziesz tam wiele przydatnych informacji, m.in. listę bezpiecznych produktów.

Stowarzyszenie organizuje warsztaty oraz wyjazdy dla dzieci z celiakią i ich rodzin. W ramach akcji „Menu bez glutenu" publikuje adresy restauracji, piekarni i cukierni, gdzie kupisz bezpieczne produkty.

Gdzie robić zakupy?

Bezglutenową mąkę, pieczywo i inne produkty kupisz w większości supermarketów, w działach ze specjalną żywnością. Zakupy zrobisz też w sklepach internetowych i ze zdrową żywnością.

Polecamy markę Schär, Balviten, Glutenex. Ich produkty widuje się też w osiedlowych sklepikach. Spory wybór łakoci bezglutenowych (żelki, czekolady), w rozsądnych cenach i dostępnych w zwykłych sklepach proponuje marka Goplana. Bezglutenowe ciasta (tarty, torciki) oferuje IKEA.

Międzynarodowy znak przekreślonego kłosa to certyfikat przyznawany produktom bez glutenu. Taki wyrób można potem łatwiej odnaleźć na półce.

Ekspert odpowiada

Jakie mleko modyfikowane jest bezpieczne dla malca, który nie może jeść glutenu?

Dostępne na ryku mieszanki mleczne przeznaczone dla niemowląt nie zawierają glutenu.

Są więc one odpowiednie dla malucha i nie trzeba ich zmieniać na specjalne preparaty.

Czy stosując dietę bezglutenową, można wyleczyć celiakię?

Nie. Wykluczenie glutenu z jadłospisu poprawia stan zdrowia i znosi objawy nietolerancji. Jednak nie leczy tej choroby. Dlatego dziecko, które ma celiakię, powinno być na diecie bezglutenowej przez całe swoje życie.

Czasowe wyeliminowanie glutenu bywa stosowane wyłącznie w wypadku nadwrażliwości na to białko.

Z jakimi ograniczeniami wiąże się niejedzenie popularnych zbóż?

Pewną niedogodnością jest unikanie ogólnodostępnej, przetworzonej żywności i trudności ze stołowaniem się poza domem. Jednak malec, który pozostaje na diecie bezglutenowej, może jadać wszystkie mączne dania, jakie podaje się zdrowym maluchom, pod warunkiem że będą one przyrządzone na bazie bezpiecznych, wolnych od glutenu składników. Smyk może jeść przygotowane z mąki bezglutenowej: chleb, ciasta, bułeczki, pizzę czy naleśniki.

Bezpieczne dla niego są kukurydziane płatki śniadaniowe i makarony. Panierkę do kotletów można zrobić z bezglutenowej bułki tartej, która w smaku nie różni się od zwykłej. W sklepach dostępne są też gotowe przekąski jak np. krakersy, również czekolada, żelki i inne słodycze – wybór jest bardzo duży, więc dziecko nie będzie się czuło pokrzywdzone z powodu swojej diety.

O tym pamiętaj!

Z alergii na gluten malec ma szansę z wiekiem wyrosnąć. Jeżeli smyk ma rozpoznane jedynie uczulenie na gluten, po kilku latach stosowania diety bezglutenowej lekarz alergolog zezwala na wprowadzenie do menu niewielkich ilości wcześniej wycofanych produktów.

Jeśli próby wypadną pomyślnie, dziecko może być żywione w tradycyjny sposób.

Przy potwierdzonej celiakii takie postępowanie nie jest możliwe. starsze dzieci miewają problemy z samodzielnym przestrzeganiem diety. Dlatego przy różnych okazjach trzeba edukować malca, by nie ulegał pokusie próbowania jedzenia, które nie jest przygotowane z myślą o nim.

30% osób cierpi z powodu różnych form nietolerancji glutenu, z czego 1 proc. Polaków choruje na celiakię.

Choroba ta ma podłoże genetyczne i najczęściej ujawnia się we wczesnym dzieciństwie. Bywa jednak, że jest rozpoznawana dopiero w wieku dorosłym, ponieważ może mieć postać skąpoobjawową lub utajoną.

Artykuł pochodzi z kategorii: Rozwój dziecka

Zobacz również

  • Jeszcze niedawno mówiono, że dzieciom trzeba dostarczać dużo witamin C i A. Dziś to nieaktualne. Jak się okazuje, większość maluchów ma tych substancji pod dostatkiem, cierpi za to z powodu innych... więcej