Czy antykoncepcja hormonalna jest bezpieczna?

Antykoncepcja hormonalna jest najchętniej stosowaną przez kobiety formą ochrony przed ciążą. Mimo to niewiele z nich ma świadomość niebezpieczeństw wynikających z jej zażywania. Jednym z nich jest zakrzepica. Ryzyko zapadnięcia na tę chorobę jest wtedy 3-6-krotnie wyższe. A może być jeszcze większe, jeśli dodatkowo kobieta ma trombofilię wrodzoną, czyli uwarunkowane genetycznie zaburzenia krzepliwości krwi.

Zdjęcie

Antykoncepcja hormonalna jest skuteczna ale może negatywnie wpłynąć na zdrowie kobiety /123/RF PICSEL
Antykoncepcja hormonalna jest skuteczna ale może negatywnie wpłynąć na zdrowie kobiety
/123/RF PICSEL

Antykoncepcja hormonalna a zakrzepica - wszystkiemu winne zawarte w antykoncepcji estrogeny

Znajdziemy je w tzw. antykoncepcji dwuskładnikowej, która zawiera dwa żeńskie hormony płciowe - progestagen i estrogen. Drugi z wymienionych hormonów skutecznie hamuje owulację, uniemożliwiając tym samym zapłodnienie. Z drugiej strony zwiększa jednak aktywność układu krzepnięcia, przez co łatwiej o uformowanie się skrzepliny w żyle czy tętnicy. Taki stan nazywa się właśnie zakrzepicą. 

Ryzyko wystąpienia tej choroby u kobiet zażywających antykoncepcję hormonalną jest aż 3-6 razy wyższe niż u kobiet, które zabezpieczają się przed ciążą w inny sposób, albo nie robią tego wcale. Co gorsza, nieleczona zakrzepica może prowadzić do zatoru płucnego - stanu zagrażającego zdrowiu i życiu kobiety.

Reklama

W jaki sposób zakrzepica daje o sobie znać

Zakrzepica może nie dawać żadnych dolegliwości. Czasem postanawia się jednak ujawnić. Wywołuje wtedy najczęściej ból nóg od kolan w dół, zaczerwienienie i opuchnięcie kończyn. 

Choć zakrzep może teoretycznie powstać w dowolnym miejscu w ciele, to przeważnie ulokowany jest w żyle jednej z kończyn dolnych. Sama obecność skrzepu nie jest jeszcze tak niebezpieczna, co jego oderwanie się od ściany naczynia krwionośnego. Wtedy może popłynąć z prądem krwi do krążenia płucnego i  wywołać w nim zator.

Antykoncepcja hormonalna a trombofilia wrodzona

Ryzyko wystąpienia zakrzepicy u kobiet stosujących antykoncepcję hormonalną może dodatkowo spotęgować trombofilia wrodzona. Pod tą nazwą kryje się genetyczna skłonność organizmu do formowania się skrzeplin w naczyniach krwionośnych

U kobiety z trombofilią wrodzoną, która jednocześnie stosuje antykoncepcję hormonalną prawdopodobieństwo rozwoju choroby zakrzepowej nie jest już kilka, ale kilkadziesiąt razy większe, w porównaniu z kobietami, które nie mają takich uwarunkowań genetycznych (może wzrosnąć nawet 28-35-krotnie).

Antykoncepcja hormonalna a trombofilia wrodzona

Trombofilię wrodzoną powodują mutacje kilku genów. Najczęściej jest to mutacja czynnika V Leiden i genu protrombiny. Pierwsza z mutacji będzie nie tylko główną, genetyczną przyczyną zakrzepicy. Może ona powodować też inne problemy z układem krążenia, np. doprowadzić do zawału serca i udaru mózgu, a u kobiet w ciąży wywołać poronienie i inne komplikacje. 

Równie niekorzystny wpływ na ciążę oraz układ sercowo-naczyniowy będzie miała druga z wymienionych mutacji - mutacja genu protrombiny. Największy problem polega jednak na tym, że mutacje te najczęściej nie dają o sobie znać w żaden zauważalny sposób. 

Kobieta, która ją ma może być więc całkowicie nieświadoma czającego się na nią niebezpieczeństwa. Czy istnieje zatem jakiś sposób, aby uchronić się przed powikłaniami trombofilii wrodzonej?

Badanie genu protrombiny i czynnika V Leiden - warto je wykonać przed rozpoczęciem stosowania antykoncepcji hormonalnej

Dzięki prostemu, bezbolesnemu badaniu genetycznemu kobieta może dowiedzieć się, czy jest nosicielką któregoś z genów predysponujących do zakrzepicy.

Z wynikiem takiego badania DNA może następnie udać się do ginekologa, który pomoże jej dobrać najlepszą formę antykoncepcji. Co może zaproponować swojej pacjentce lekarz? Dla kobiet z trombofilią wrodzoną dużo bezpieczniejsze od preparatów dwuskładnikowych są te jednoskładnikowe. Zawierają one tylko progestageny, które nie zwiększają tak krzepliwości krwi, jak robią to estrogeny. 

Dzięki dobrze dobranej antykoncepcji kobieta z tromboflią wrodzoną ma szansę uniknąć związanych z nią powikłań - zakrzepicy, udaru mózgu czy zawału serca, a w przyszłości poronienia, jeśli oczywiście planuje kiedyś odstawić tabletki i zajść w ciążę.

Autor: Natalia Jeziorska

 

Artykuł pochodzi z kategorii: Seks i antykoncepcja

Zobacz również

  • To nowoczesna hormonalna metoda zapobiegania ciąży, która nie obciąża wątroby. Stosowana już od lat na Zachodzie, cieszy się dużą popularnością. więcej