Objawy i leczenie mononukleozy u dzieci

Jest jedną z chorób zakaźnych wieku dziecięcego. Sprawdź, jakie objawy o niej świadczą i co robić, by maluch jak najszybciej wrócił do zdrowia.

Reklama

Konsultacja: dr Barbara Gierowska-Bogusz, pediatra, neonatolog z Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie. Tekst: Magdalena Kowalska-Sokołowska

Mononukleoza zakaźna zwana jest też „chorobą pocałunków”, gdyż wywołuje ją wirus, który przenosi się przez ślinę (tzw. wirus Epsteina-Barr). Dość często chorują na nią maluszki chodzące do żłobków i przedszkoli (ponieważ biorą do buzi wspólne zabawki) oraz nastolatki w okresie dojrzewania (to czas pierwszych pocałunków).

Okres wylęgania się choroby jest bardzo długi – wynosi on od 30 do 50 dni. Z uwagi na niejednoznaczne objawy w początkowym stadium, mononukleoza jest trudna do zdiagnozowania.

Wraz z dr Barbarą Gierowską-Bogusz, pediatrą z Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie wyjaśniamy, jakie objawy powinny skłonić rodziców do wizyty u lekarza oraz jak postępować z dzieckiem, u którego stwierdzono zakażenie wirusem Epsteina-Barr.

(Nie)typowe objawy

– W początkowym stadium mononukleoza jest trudna do rozpoznania, bowiem przypomina grypę, świnkę albo anginę – mówi dr Gierowska-Bogusz. Maluch jest marudny, traci apetyt, ma złe samopoczucie, skarży się na zmęczenie, ból głowy, bóle nóżek i pleców.

– Z czasem pojawia się katar, ból gardła oraz niewielka gorączka, która jednak narasta z dnia na dzień. Dopiero po kilkunastu dniach można zaobserwować u chorego maluszka charakterystyczne dla mononukleozy objawy – dodaje specjalista. Są to:

● wysoka gorączka – może dochodzić nawet do 40°C i nie spadać przez dwa tygodnie. ● powiększone węzły chłonne na szyi, pod żuchwą, w pachwinach i pod pachami.

● silny ból i zaczerwienione gardło – migdałki są powiększone, widać na nich szary nalot. Jednak gardło nie jest zaczerwienione. Śluzówki oraz krtań są obrzęknięte, co może powodować trudności w oddychaniu.

● powiększona śledziona a czasami także wątroba;

● obfity katar oraz nieprzyjemny, mdły zapach z ust.

● ból brzucha – zwłaszcza w górnej części, z powodu powiększenia śledziony i wątroby.

● obrzęk powiek – malu szek wygląda tak jakby nieustannie był senny; ● wysypka – pojawia się u niektórych dzieci (zawsze po podaniu antybiotyku z amoksycyliną!), może być podobna do pokrzywki uczuleniowej, ale wykwity zmieniają się (z plamistych, zlewających się, stają się drobniutkie, jak przy różyczce).

Jeżeli zaobserwujesz u dziecka wymienione wyżej objawy, niezwłocznie skontaktuj się z pediatrą. Lekarz zbada malca i skieruje go na dodatkowe badania, które pozwolą po twierdzić wstępną diagnozę.

Łagodzenie dolegliwości

Na mononukleozę nie ma lekarstwa ani szczepionki. – Organizm malca musi więc sam uporać się z chorobą, która na ogół trwa około miesiąca – mówi pediatra. Zazwyczaj przebiega ona łagodnie, więc maluszek może przebywać w domu. Temperaturę należy obniżać, podając brzdącowi leki z paracetamolem albo ibuprofenem, np. Panadol, Calpol, Ibufen, Nurofen.

Silny ból gardła pomoże uśmierzyć preparat w sprayu, np. Tantum Verde, Solkids Gardło, Olivocap. Starszakowi ulgę przyniesie też płukanie gardła Septosanem lub naparem z rumianku. Aby udrożnić zablokowany nos, można stosować sól fizjologiczną (np. Physiodose) lub roztwór wody morskiej w sprayu, np. Marimer, Disnemar.

– Do czasu ustąpienia gorączki oraz zmniejszenia się węzłów chłonnych malec nie może wychodzić z domu. Najlepiej, aby przez tydzień-dwa smyk leżał w łóżku i jak najwięcej wypoczywał.

Ponieważ choroba dość mocno osłabia organizm, dziecko powinno unikać biegania, skakania oraz jakiegokolwiek innego wysiłku fizycznego. Nie tylko dlatego, że smyk jest osłabiony – chodzi również o ochronę przed urazami powiększonej wątroby i śledziony – dodaje dr Barbara Gierowska-Bogusz.

Pielęgnacja w domu

Mononukleoza bardzo obciąża wątrobę, dlatego należy dbać o dietę dziecka. – Jadłospis powinien być lekkostrawny, z ograniczoną ilością tłuszczów. Maluch może jeść mięso duszone, a nie smażone, warzywa na parze, itp. – mówi nasz ekspert.

Jeśli chory brzdąc w ogóle odmawia jedzenia, nie należy go do tego zmuszać. Koniecznie trzeba jednak podawać smykowi duże ilości picia, najlepiej wody lub herbaty z malin, lipy itp. Warto też często wietrzyć pokój chorego oraz nawilżać w nim powietrze, aby ułatwić dziecku oddychanie.

– Ponieważ wirus mononukleozy jest bardzo aktywny, dziecko zaraża otoczenie nie tylko podczas samej choroby, ale jeszcze przez następne 4-6 miesięcy – dodaje dr Gierowska-Bogusz.

Kiedy należy podać antybiotyk

Jeżeli u dziecka stwierdzono mononukleozę zakaźną, lekarz może zdecydować o podaniu antybiotyku jedynie w sytuacji, gdy u malucha wystąpi wtórne nadkażenie gardła bakteriami.

Łatwo to ocenić, gdyż przy samej mononukleozie migdałki są powiększone, a gardło jest lekko czerwone. Jeśli jednak dojdzie do nadkażenia bakteryjnego, staje się ono purpurowe.

Artykuł pochodzi z kategorii: Rozwój dziecka

Zobacz również

  • Pożegnanie z pieluszką

    Mój synek skończył 3 lata i już od dawna korzysta z nocnika. Jednak na noc zakładam mu pampersa, bo wciąż miewa mokre wpadki. Czy powinnam tym się martwić? Jego cioteczna siostra, niemal w tym... więcej