Trzustka pod nadzorem

Pracuje nawet, gdy atakuje ją choroba, dlatego tak trudno to zauważyć Odkrycie, że przyczyną nowotworów mogą być wirusy, stało się przełomem w badaniach nad rakiem. Naukowcy udowodnili też kancerogenne działanie Helicobacter pylori.

Tyle się teraz mówi o trzustce. A ja nie do końca wiem, do czego służy nam ten organ?

Trzustka to niewielki organ w górnej części brzucha, bez którego właściwa przemiana materii nie mogłaby istnieć. Gruczoł ten wytwarza substancje (m.in. enzymy – peptydazę, amylazę, lipazę) niezbędne do dobrego trawienia białek, tłuszczów i węglowodanów oraz reguluje poziom cukru we krwi, produkując insulinę.

Reklama

Każdego dnia Twoja trzustka wytwarza do 3 litrów soku trzustkowego – bez niego nie mogłabyś prawidłowo przyswajać składników odżywczych. Zdarza się jednak, że w razie urazu albo choroby trzustki zostaje ona zniszczona i trzeba ją usunąć. Wówczas jednak trzeba do końca życia przyjmować insulinę oraz syntetyczne enzymy trawienne.

Lekarz stwierdził u mnie przewlekłe zapalenie trzustki. Skąd ono się wzięło i co mnie teraz czeka?

Przewlekłe zapalenie trzustki może być wynikiem kamicy żółciowej, nadużywania alkoholu lub mukowiscydozy. Niszczą one trzustkę. W miarę jak uszkodzenia postępują, organ przestaje produkować wystarczającą ilość hormonów i enzymów. Skutkiem tego jest chudnięcie, brak apetytu, wzdęcia, biegunki, a także uporczywe bóle w nadbrzuszu promieniujące do pleców.

Lekarz zaordynuje Ci leczenie w zależności od stopnia zaawansowania choroby i objawów. Może to być zmiana diety na niskotłuszczową (chorej trzustce trudno trawić tłuszcze) i lekkostrawną, zażywanie enzymów trzustkowych w tabletkach, podawanie insuliny, a czasem zabieg operacyjny, polegający na usunięciu części, bądź całej trzustki.

Moja mama nie miała prawie żadnych objawów, a lekarz stwierdził u niej raka trzustki, którego nie można już zoperować. Jak to możliwe?

Niestety rozwijająca się choroba trzustki – a w tym i rak – przez bardzo długi czas może nie dawać żadnych objawów. Problemy z wydzielaniem enzymów trawiennych i hormonów pojawiają się dopiero wtedy, gdy już 90 proc. narządu jest zniszczona przez chorobę.

To dlatego nowotwór trzustki najczęściej diagnozowany jest w stadium tak zaawansowanym, że na skuteczne leczenie zazwyczaj jest już za późno.

U przyjaciółki wykryto raka trzustki. Lekarz nie chciał jej już operować, tylko od razu podał jej morfinę, by nie cierpiała. Dlaczego nie usuwa się tego narządu? Przecież bez trzustki można żyć.

Rak trzustki wykrywany jest najczęściej w późnej fazie (wtedy często są już przerzuty na okoliczne narządy), dlatego najczęściej nie jest już możliwe wykonanie operacji. Pozostaje wtedy już tylko leczenie paliatywne – poprawiające komfort życia chorego. Ten typ nowotworu powoduje bardzo silne bóle. By je usunąć, czasami wykonuje się operacje zniszczenia nerwów splotu słonecznego.

Bywa jednak, że rak jest tak umiejscowiony, że nie można tego zrobić. Wówczas lekarze zalecają jak najszybsze podawanie pochodnych morfiny – bo tylko tak silne leki są w stanie ukoić ból.

Mój ojciec zmarł na raka trzustki. Bardzo się boję, że też zachoruję. Czy mogę jakoś zapobiegać chorobie?

Rak trzustki może być spowodowany odziedziczoną mutacją genetyczną. Jednakże nawet osoby obarczone tą mutacją, mogą zapobiec rozwojowi choroby poprzez odpowiedni tryb życia oraz regularne monitorowanie kondycji trzustki. Przede wszystkim dbaj o dietę – unikaj smażonych potraw, tłuszczów zwierzęcych, czekolady, warzyw wzdymających i ciężkostrawnych – ich trawienie mocno nadweręża trzustkę.

Jedz mało i często (5 posiłków dziennie). Nie pal papierosów, ani nie pij alkoholu – sprzyjają osłabieniu i niszczeniu miąższu trzustki. Regularnie raz na rok rób badania profilaktyczne.

Tyle się teraz pisze o chorobach trzustki. Jakie badania trzeba zrobić, by dowiedzieć się w jakiej jest kondycji?

Dobrym sposobem na skontrolowanie trzustki są badania krwi lub moczu, oznaczające poziom enzymów trawiennych – amylazy i lipazy. Warto też sprawdzić enzymy wątrobowe, których nieprawidłowy poziom może świadczyć m.in. o chorobach trzustki. Można również zgłosić się na USG jamy brzusznej – właśnie w czasie tego badania, często przypadkiem, wykrywa się nieprawidłowości w budowie oraz zmiany w miąższu trzustki (zapalenia, torbiele, czy nowotwory). Choroby trzustki często towarzyszą też cukrzycy, dlatego trzeba kontrolować poziom cukru we krwi i w razie zaburzeń gospodarki insulinowej – sumiennie ją leczyć.

Boję się, że mam chorą trzustkę. Prosiłam lekarza o skierowanie na tomografię komputerową, ale odmawia. Czemu?

Tomografia komputerowa jest jednym z najlepszych dostępnych badań tego narządu. Jednak zaleca się ją tylko w przypadkach podejrzenia chorób trzustki albo podczas diagnostyki raka tego narządu.

Badanie nie jest testem pierwszego wyboru ze względu na to, że w czasie tomografii wykorzystuje się dużą dawkę promieniowania, która może powodować poważne skutki uboczne. Lekarz najprawdopodobniej nie widzi wskazań do wykonania tego badania.

Artykuł pochodzi z kategorii: Choroby

Na żywo

Zobacz również