Problemy seniorów ze słuchem

Nie słyszysz wyraźnie radia lub telewizji? Prosisz często rozmówcę o powtórzenie tego, czego nie udało ci się usłyszeć? Piski, dzwonki, pukanie, dudnienie, gwizdy słyszane w uszach (czyli tzw. szumy) słyszysz każdego dnia? To prawdopodobnie znak, że – tak jak 6,5 mln seniorów w naszym kraju – możesz mieć problemy ze słuchem.

Na szczęście słuch jest tym zmysłem, którego upośledzone funkcje współczesna medycyna jest w stanie skutecznie przywrócić. Niedosłuch u seniorów to poważny problem, który może prowadzić do izolacji ze społeczeństwa, trudności w komunikacji, unikania kontaktów z ludźmi, a w efekcie – spadku jakości życia. Ludzie żyjący w świecie ciszy czują się osamotnieni, sfrustrowani, zamykają się w domu. Wykluczenie z czynnego życia może być przyczyną nawet bardzo ciężkiej depresji.

Reklama

Niedosłuch może powodować konflikty rodzinne oraz obniżone poczucie bezpieczeństwa, np. w ruchu ulicznym. Skala problemu kwalifikuje niedosłuch do grupy chorób cywilizacyjnych. Najbardziej powszechną przyczyną utraty słuchu jest wiek. Wraz ze starzeniem się organizmu sprawność ucha ulega stopniowemu osłabieniu.

Drugą ważną przyczyną powstawania wad słuchu jest codzienne przebywanie w hałasie, o czym prawdopodobnie za kilkadziesiąt lat przekona się dzisiejsza młodzież spędzająca co dnia coraz więcej godzin w słuchawkach i upajająca się głośną muzyką.

Coraz szybsze tempo życia, a co za tym idzie ogromny stres, w jakim żyjemy, to także czynniki mogące wywoływać przyspieszone zmiany degeneracyjne i starzenie się narządu słuchu, a w konsekwencji głuchotę starczą. Tymczasem słuch jest jedynym zmysłem, który w wielu przypadkach można przywrócić.

Mimo szerokiego problemu, niewielu seniorów z niedosłuchem jest kierowanych w trakcie wizyt lekarskich na dalsze badania. Wyniki badań pokazują, że lekarze pierwszego kontaktu zapytali o problemy ze słuchem tylko niespełna połowę swoich pacjentów.

Tyle samo osób nigdy nie zostało o to zapytanych nawet podczas wizyty u lekarza laryngologa, ale związanej z innym problemem niż słuch.

Gdy ucho się starzeje

Specjalista laryngolog, po dokładnym wywiadzie i badaniu, może skierować pacjenta na dodatkowe badania. Po potwierdzeniu diagnozy i określeniu typu niedosłuchu, zalecane jest odpowiednie leczenie. W zależności od przyczyny niedosłuchu, stosuje się leczenie: farmakologiczne (np. leki poprawiające krążenie krwi w ślimaku, leki rozszerzające naczynia, glikokortykosteroidy), czasem leczenie operacyjne lub aparat słuchowy.

Jeśli jednak mimo to problemy ze słuchem pogłębiają się lub gdy przyczyną niedosłuchu jest uszkodzenie lub niewykształcenie struktur ucha zewnętrznego lub środkowego czy też długotrwałe zapalenie, trzeba skorzystać z innego rozwiązania. Z pomocą przychodzi implant słuchowy.

Choć leczenie implantami słuchowymi jest bardzo drogie, całość wydatków związanych z zakupem systemu implantu, z operacją i rehabilitacją jest refundowana przez NFZ. Jedyne koszty, jakie musi ponieść pacjent, są związane z codziennym funkcjonowaniem urządzenia, np. wymianą baterii, zakupem dodatkowych akcesoriów.

Wsparcie NFZ nie jest jednorazowe.

Procesor mowy, jak każde urządzenie elektroniczne, w naturalny sposób się zużywa. Po ok. 5 latach można starać się o wymianę procesora na nowe, doskonalsze (nowocześniejsze) urządzenie.

Implanty słuchowe to jedyna powszechnie stosowana na świecie elektroniczna proteza zmysłu

Żeby zostać zakwalifikowanym do zabiegu wszczepienia takiego implantu należy najpierw udać się na konsultacje laryngologiczne.

Lekarz może skierować nas do jednego ze szpitali wszczepiających implanty, gdzie przejdziemy dalsze bardziej szczegółowe badania. Dopiero po nich możliwa jest kwalifikacja do zabiegu. Formalności związane z refundacją leczenia pozostają po stronie szpitala.

Gdy po 5 latach od operacji staramy się o wymianę na nowy procesor mowy, podanie składamy do dyrekcji placówki, w której otrzymaliśmy pierwszy implant.

Sam zabieg jest mało inwazyjny. Wykonuje się go w znieczuleniu ogólnym lub miejscowym (zależy to od ogólnego stanu zdrowia pacjenta). Operacje wszczepienia implantów ślimakowych przeprowadza się najczęściej w znieczuleniu ogólnym, natomiast do wszczepienia implantów zakotwiczonych w kości wystarczające może być znieczulenie miejscowe.

Po około czterech tygodniach od wszczepienia implantu, dobierany jest do niego procesor dźwięku, czyli niewielkie urządzenie elektroniczne, które nosi się za uchem, podobnie, jak klasyczny aparat słuchowy. Jego zadaniem jest rejestrowanie dźwięków otoczenia, przetwarzanie w sygnał elektryczny i przekazywanie do wszczepionego implantu.

Inżynier kliniczny pomaga pacjentowi ustawić odpowiednie parametry urządzenia. Od tej chwili rozpoczyna się proces rehabilitacji, której celem jest ćwiczenie komórek nerwowych nerwu słuchowego i kory mózgowej, aby na nowo – w pełni efektywnie – były w stanie przesyłać i dekodować sygnały akustyczne. Dzięki temu użytkownik będzie mógł wykorzystać w pełni możliwości implantów i znów wszystko słyszeć.

Rodzaje implantów

Gdy lekarz specjalista zakwalifikuje nas do wszczepienia implantu, musimy przejść dalsze, bardziej szczegółowe badania. Po nich możliwa jest kwalifikacja do zabiegu i dobór odpowiedniego rodzaju implantu. Mogą to być np. implanty ślimakowe, implanty zakotwiczone w kości, implanty pniowe, implanty ucha środkowego.

Najczęstsze implantacje dotyczą systemów implantów ślimakowych oraz implantów zakotwiczonych w kości.

Zmiany starcze w narządzie słuchu mogą dotyczyć ucha zewnętrznego, środkowego, ale przede wszystkim ucha wewnętrznego. To głównie starzenie w jego obrębie odpowiada za trwały niedosłuch u seniorów.

Podejrzewając u siebie niedosłuch należy zgłosić się do lekarza rodzinnego, który może wykluczyć lub potwierdzić pewne stany, jak np.: obecność czopa woskowinowego, proces zapalny i zalecić odpowiednie postępowanie. W poważniejszych przypadkach pacjent otrzymuje skierowanie do Poradni Laryngologicznej. Czasem do oceny stanu ucha wymagane jest użycie mikroskopu usznego. Mogą być także potrzebne dodatkowe badania (audiologiczne, obrazowe).

Dr n. med. Justyna Rutkowska, Klinika Otolaryngologii Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku

Jeżeli na większość pytań odpowiedziałaś twierdząco, prawdopodobnie możesz być w grupie podwyższonego ryzyka. Skontaktuj się z lekarzem, który skieruje cię na odpowiednie badania i w razie potrzeby wdroży właściwe leczenie.

Wg raportu TNS Polska aż 77 proc. osób powyżej 60. roku życia twierdzi, że ma problem ze słuchem.

Wyniki badania pokazują, że 30 proc. badanych nie słyszy radia lub telewizji przy poziomie głośności, przy którym inne osoby słyszą wszystko wyraźnie. Co piąty badany deklaruje, że z powodu problemów ze słuchem całkowicie rezygnuje z oglądania telewizji lub słuchania radia, a co trzeci prosi o powtórzenie tego, co ktoś przed chwilą powiedział.

Aż 20 proc. seniorów rezygnuje ze spotkań z rodziną, znajomymi, sąsiadami, ale też załatwienia osobiście spraw w urzędzie, z obawy przed nieusłyszeniem, o czym się do nich mówi.

Tu znajdziesz pomoc i informację

Osoby szukające informacji na temat leczenia głębokich niedosłuchów implantami słuchowymi mogą skorzystać ze wsparcia specjalnej ogólnopolskiej Infolinii „Razem dla słuchu”. Dzwoniąc pod numer telefonu 22 3333 000 można uzyskać m.in. niezbędne informacje dotyczące kwalifikacji do implantu słuchowego, procedury zabiegu, czy refundacji. Infolinia czynna jest w godzinach 8.00-20.00, opłata za połączenie wg stawek operatora.

Dlaczego gorzej słyszymy?

✔ Niedosłuch jest zaburzeniem ze strony narządu słuchu, który polega na nieprawidłowym przewodzeniu lub odbiorze dźwięków. Niedosłuch może pojawiać się w dwóch formach: jako jedyny objaw lub jako połączenie ze sobą objawów niedosłuchu i objawów otologicznych (szumu w uchu, zawrotów głowy czy innych stanów chorobowych).

✔ Przyczyną niedosłuchu, jaka istnieje w obrębie przewodu słuchowego zewnętrznego, mogą być: woskowina, ciała obce, wady wrodzone, nowotwory. Natomiast zaburzenia w obrębie ucha środkowego powodujące niedosłuch, to otoskleroza (choroba ucha przebiegająca z ograniczeniem ruchomości łańcucha kosteczek słuchowych), urazy ucha środkowego, nowotwory, zaburzenia drożności trąbki słuchowej).

✔ Powodem niedosłuchu o lokalizacji ślimakowej (niedosłuchu odbiorczego czuciowego) mogą być wady wrodzone ślimaka, nagła głuchota, uraz akustyczny, zapalenie ucha wewnętrznego.

Artykuł pochodzi z kategorii: Choroby

Świat & Ludzie

Zobacz również

  • Tak objawia się zaćma

    Jest tak powszechną chorobą, że uważa się ją za naturalną konsekwencję procesu starzenia. Rozwija się powoli i bezboleśnie przez lata. więcej