Osteoporoza. Gdy za mało kości w kości

To nie jest typowo kobieca choroba. U mężczyzn jednak osteoporoza rozwija się wolniej i później.

Reklama

Czym jest osteoporoza?

Osteoporoza, czyli zrzeszotnienie kości, to stan, kiedy masz „za mało kości w kości”. Chodzi jednak nie tylko o zmniejszenie zawartości substancji mineralnych w szkielecie, ale i o zmianę ilości i rodzaju tworzących go niekolagenowych białek. A także o zaburzenia tzw. mikroarchitektury, czyli sposobu, w jaki kość jest budowana na poziomie komórkowym.

Kości dotknięte osteoporozą są dużo bardziej podatne na złamania. Bywa, że u kobiety z osteoporozą kręg w kręgosłupie pęka przy wysiadaniu z tramwaju, a nadgarstek – gdy chora odruchowo podeprze się ręką podczas upadku.

Najgorsze jednak jest to, że osteoporoza nie boli i możesz o niej w ogóle nie wiedzieć do... pierwszego złamania.

Jakie kości najczęściej padają ofiarą osteoporozy?

Choć ubytek masy kostnej dotyka całego szkieletu, najbardziej cierpią te kości, które na co dzień przenoszą duże obciążenia: biodra (chodzi głównie o szyjkę kości udowej) i kręgosłup.

Kto jest najbardziej narażony na rzeszotnienie kości?

Ze względu na wpływ hormonów bardziej od mężczyzn są zagrożone kobiety. Zwłaszcza szczupłe, o wadze niższej niż 58 kg. Ryzyko rośnie wraz z niedoborem estrogenów przed menopauzą. Zwiększa je też mała aktywność fizyczna, zamiłowanie do alkoholu, niechęć do konserw rybnych i innych źródeł wapnia.

Więcej złamań obserwuje się u palaczy i osób przyjmujących sterydy (dłużej niż 3 miesiące), leki przeciwdrgawkowe, duże dawki tyroksyny albo lit (stosowany w psychozach). Osteoporozie sprzyja też POChP, nadczynność przytarczyc, szpiczak mnogi, celiakia i stan po wycięciu żołądka.

Kiedy należy zgłosić się do lekarza?

Kobietom zaleca się badanie gęstości kości profilaktycznie po 65. roku życia (lub wcześniej, jeśli kobieta przechodziła menopauzę przed czterdziestką), a mężczyznom – po 70. roku życia.

Ze względu na to, że ryzyko złamań zależy od wielu czynników, decyzja o podjęciu leczenia powinna być podejmowana indywidualnie.

W leczeniu stosuje się bifosfoniany (zarówno doustne jak i dożylnie), kalcytoninę, a u pań także suplementację hormonalną (HTZ) lub selektywne modulatory receptorów estrogenowych.

Jak chronić się przed osteoporozą?

Im wyższa będzie indywidualna szczytowa masa kostna, tym więcej można z niej potem „bezkarnie” stracić. Swoje maksimum osiąga ona ok. 20-30. roku życia.

Dlatego najlepiej od dziecka budować mocne kości: nie odchudzać się nadmiernie, dbać o właściwą dietę i aktywność fizyczną. Ta jest zresztą istotna w każdym wieku i może zmniejszać ryzyko złamań osteoporotycznych nawet o 25 proc.

Ciekawe

Najniższy odsetek osteoporotycznych złamań (3 na 100 tys.) mają afrykańskie kobiety z plemion, które... nie piją mleka.

Natomiast u kobiet z regionów zajmujących się produkcją mleka (a zatem spożywających je częściej) liczba złamań rośnie do 243 na 100 tys. U Amerykanek zaś sięga 595 na 100 tys. Przyczyna prawdopodobnie tkwi w genach i jest związana z nietolerancją laktozy.

Artykuł pochodzi z kategorii: Choroby

Twoje Imperium
Więcej na temat:

Zobacz również

  • Nowoczesna diagnostyka krtani

    NBI - pod tym tajemniczym skrótem (Narrow Band Imagin w wolnym tłumaczeniu: obrazowanie w ograniczonym widmie światła) kryje się badanie wykorzystywane przez laryngologów w ramach wczesnej... więcej