Kamica moczowa - objawy i leczenie

Skąd w układzie moczowym biorą się kamienie? Dlaczego jedni je mają, a inni nie? Czy skłonności do tej choroby są dziedziczne? Na te - między innymi pytania odpowiada dr Jacek Judycki, urolog ze specjalistycznego szpitala urologicznego Mazovia w Warszawie.

Przyczyna większości przypadków kamicy moczowej jest nieznana. Jej występowaniu sprzyjają wypijanie zbyt małej ilości płynów, przebywanie w gorącym i suchym klimacie, jednostronna dieta białkowa lub warzywno-owocowa bogata w szczawiany (szczaw, rabarbar, szpinak), puryny (zawierają je m.in. czekolada, podroby) lub wapń, a także siedząca praca, długotrwałe unieruchomienie i zakażenie dróg moczowych.

Reklama

W tej chorobie obserwujemy wyraźną skłonność rodzinną związaną z metabolizmem. Kamica może być też skutkiem pewnych schorzeń, na przykład nadczynności przytarczyc.

Jakie są objawy kamicy moczowej?

Zależą one od umiejscowienia kamienia. Gdy jest on ulokowany w nerce, z reguły nic nam nie dolega lub odczuwamy niecharakterystyczne objawy, takie jak pobolewanie w okolicy lędźwiowej przy poruszaniu się. Czasem zauważamy krwiste zabarwienie moczu.

Jeśli kamień znajduje się w moczowodzie, może dojść do nagłego zablokowania odpływu moczu, co objawia się napadowym bólem nazywanym kolką nerkową.

Gdzie wtedy szukać pomocy?

Najlepiej udać się do najbliższego oddziału urologicznego pełniącego ostry dyżur. Kolka nerkowa wymaga wykonania co najmniej USG jamy brzusznej i badania ogólnego moczu.

Kiedy kamienie da się usunąć samoistnie, a kiedy niezbędny jest zabieg?

Kamienie zbudowane z kwasu moczowego mogą się rozpuścić pod wpływem odpowiednich leków. W przypadku fosforanowych i szczawianowych o wymiarach poniżej 4 mm istnieje bardzo duże prawdopodobieństwo, że uda się je wydalić z moczem. Większe trzeba usunąć, najlepiej stosując którąś z metod minimalnie inwazyjnych.

Litotrypsja zewnątrzustrojowa (ESWL) polega na rozbijaniu kamieni w drogach moczowych falą uderzeniową. Zabieg przeprowadza się w trybie jednodniowym, po podaniu środków przeciwbólowych.

Przezskórna nefrolitotrypsja (PNL) to usuwanie kamieni z nerek na drodze punkcji przezskórnej, a litotrypsja ureterorenoskopowa (URSL) – z dróg moczowych poprzez cewkę moczową. Niekiedy optymalnym wyjściem jest laparoskopia. Klasyczne, otwarte operacje wykonywane są bardzo rzadko.

Czym grozi „noszenie” kamienia w nerce?

Kamień może utrudnić odpływ z niej moczu. Gdy taki stan utrzymuje się długo, dochodzi nawet do zaniku miąższu nerki w obszarze objętym zastojem. Częstym następstwem kamicy nerkowej jest także zakażenie dróg moczowych, a w konsekwencji odmiedniczkowe zapalenie nerki.

W wyniku tych procesów nierzadko dochodzi do uszkodzenia, a nawet zniszczenia tego narządu. Stopień zastoju i zniszczenia nerki nie zależy od wielkości kamienia.

Ta choroba nierzadko pojawia się u kobiet w ciąży. Dlaczego jest wtedy taka groźna?

U ciężarnych często dochodzi do poszerzenia górnych dróg moczowych i utrudnienia odpływu moczu z nerki uwarunkowanego m.in. uciskiem powiększającej się macicy oraz relaksacyjnym działaniem progesteronu na mięśniówkę gładką, co sprzyja powstawaniu kamicy.

Zagrożenie wynika przede wszystkim z możliwości rozwoju zakażenia dróg moczowych, ostrych objawów kolkowych zmuszających do interwencji zabiegowej.

Czy kamica moczowa nawraca? Co robić, by uniknąć zachorowania?

Do nawrotu choroby dochodzi u 30-50 proc. pacjentów. Podstawą profilaktyki jest wypijanie takiej ilości płynów, aby wydalać co najmniej 2 l moczu dziennie. Trzeba też zmienić dietę w zależności od rodzaju kamieni, do których powstawania mamy skłonność.

W przypadku kamicy szczawianowej powinniśmy ograniczyć spożycie produktów bogatych w szczawiany, np. szpinaku, szczawiu, kakao, mocnej kawy i herbaty, w kamicy fosforanowej – wędlin, a fosforanowo-wapniowej – roślin strączkowych, mleka, jaj, twarogów, konserw, zaś w kamicy moczanowej – mięsa i podrobów.

Lepiej też mniej solić, bo sód zwiększa wydalanie z moczem wapnia, z którego tworzą się kamienie.

Artykuł pochodzi z kategorii: Choroby

Tekst pochodzi z magazynu

Pani

Zobacz również

  • Jak oczyścić zatoki?

    Ta nieprzyjemna dolegliwość lubi powracać. A jesień i zima to jej ulubione pory roku. Dlatego trzeba z nią zrobić porządek. więcej